Wednesday, 16 January 2019|چهارشنبه، 26 دي، 1397|يا حي و يا قيوم|افراد آنلاین: 35 نفر

نقد فیلم درساژ

تاریخ انتشار: جمعه، 21 دي، 1397 سینما، هنرمندان و ورزشکاران ، نقد فیلم و سریال
+ A -

شاید از دو سه هفته پیش تبلیغات فیلم درساژ را در متروی تهران یا بنرهای بزرگراه‌ها دیده باشید، تبلیغاتی خلاقانه که با هشتگ مراببین روی چهره بازیگر اصلی توجه اکثر رهگذران را جلب می‌کند. تکنیک مارکتینگ خوبی که برای این فیلم در نظر گرفته شده احتمالا ریشه در کارگردان اثر دارد. پویا بادکوبه که فیلم درساژ را ساخته، پیش‌تر در زمینه آگهی‌های بازرگانی و آژانس‌های تبلیغاتی فعالیت خوبی داشت و اکثریت هم او را در این حرفه می‌شناسند. او حالا بعد از سالها فعالیت در زمینه تبلیغات رو به فیلمسازی آورده و فیلم درساژ را روانه اکران کرده؛ فیلمی که مانند فیلم دیگر این روزهای در حال اکران، بی‌نامی، در جایگاه نادرستی اکران شده است.

درساژ گرایشی در اسب سواری تلقی می‌شود و نامی نامانوس برای فیلم جدید بادکوبه شمرده می‌شود؛ نامی که البته به حال و هوای فیلم می‌آید و انتخاب هوشمندانه‌ای بوده است. در اولین پروژه سینمایی بادکوبه افراد بزرگی در کنارش قرار دارند و کامبوزیا پرتوی که در عالم نویسندگی نبوغ خاصی دارد؛ به عنوان مشاور سینمایی بادکوبه معرفی شده است. رگه‌هایی از قدرت داستان نویسی پرتوی هم در فیلم دیده می‌شود اما این رگه‌ها چندان پررنگ نیستند و کارگردان ترجیح داده که امضا و هویت مستقل خودش را وارد فیلم کند.

درساژ  به مسابقاتی گفته می‌شود که در آن سوارکار با اسب خود بیشتر حرکات نمایشی و زیبا انجام می‌دهد و به مسابقه در پیست نمی‌پردازد،‌ از همین رو اسب‌های درساژ به جای اینکه در طبیعت و دشت مورد تمرین قرار بگیرند فقط در میدان‌های مخصوص با سوارکار خود تمرین می‌کنند. شخصیت اصلی فیلم درساژ هم دختری است که در میدان زندگی به رقابت با دیگران نمی‌پردازد، بلکه دوست دارد همانند این اسب‌ها، در مسیر مخصوص خودش قدم بردارد؛ مسیری که مورد تایید دیگران نیست. «گلنسا» دختریست نسبتا یکه‌تاز اما آرام و دقیقا به مثابه اسب‌هایی است که در زندگی عادی به سر نمی‌برند و با اینکه سختی و تلاش بیشتری می‌کنند، اما دیده نمی‌شود. او علی رغم مخالفت پدرش عاشق دویدن است و مسیرهای طولانی را با دوندگی می‌پیماید ولی این دوندگی او را از پای در نمی‌آورد. گلنسا می‌خواهد او را ببینند، اما نمی‌بینند و برای همین هم سرکشی می‌کند.

فیلم داستان چند دختر و پسر نوجوان در مهر شهر کرج را روایت می‌کند. آنها یک شب تصمیم می‌گیرند که برای خنده و شوخی به یک سوپرمارکت محله‌شان دستبرد بزنند. برخی از اعضای این گروه بچه پولدار‌هایی هستند که نیازی به این کار ندارند و تمام هدف و ماهیت کار، یک شوخی احمقانه است. آنها در نهایت به سوپرمارکت دستبرد زده و مقداری خوراکی و نزدیک به ۷۸ هزار تومان پول را می‌دزدند. بعد از انجام دزدی و تمام شدن ترشحات آدرنالینی که آنها انتظارش را می‌کشیدند، به خودشان آمده و متوجه می‌شوند که نوار ویدئویی داخل سوپرمارکت را برنداشته‌اند و حرکاتشان ضبط شده است. گلنسا (که به نظر می‌رسد جایگاه اجتماعی مالی کمتری نسبت به سایرین دارد) مامور می‌شود که برود نوار را بیاورد. او مخالف تصمیم جمع است اما نمی‌تواند کاری کند و با خشونت دوست پسرش مواجه می‌شود.

گلنسا در نهایت فیلم را قبل از طلوع آفتاب برمی‌دارد اما ترجیح می‌دهد که آن را پیش خودش نگه‌دارد و دوستانش هرچه از او خواهش می‌کنند که ویدئو را در اختیارشان قرار دهد از این کار ممانعت می‌کند. از آنسو داستان والدین گلنسا با با بازی علی مصفا و شبنم مقدمی را داریم که می‌خواهند از کرج به تهران کوچ کنند و گلنسا به خاطر اسبی به نام الوند که در پیست نزدیک آنها قرار دارد؛ دوست ندارد به این کوچ تن دهد…

ما با فیلمی درام-روانشناختانه طرف هستیم و همین که فیلمی در این ژانر در سینمای کشور ساخته شده، یک کار ستودنیست. فیلم‌هایی در این مضمون باید بتوانند روی جزییات و پرداخت به داستان خود با قدرت کار کنند تا اثری ماندگار شوند (مانند هامون مهرجویی) اما فیلم درساژ فقط زر ورق این ژانر را دور خود پیچیده و درون نسبتا تو خالی دارد. فیلمنامه درساژ حفره‌ها و نقاط ضعف فراوانی دارد و نقطه پاشنه آشیل آن هم به شخصیت پردازی گلنسا برمی‌گردد؛ کاراکتری که با بازی نگار مقدم (که خیلی هم شبیه به گلشیفته فراهانی است) به خوبی بازی شده است. نگار مقدم یک تنه فیلم را به دوش می‌کشد و از بازیگران به‌نام‌تری همچون علی مصفا بهتر عمل می‌کند ولی شخصیت پردازی که برای کاراکتر او شده گاهی مواقع لنگ می‌زند. او قرار است دختری با برخی مشکلات روانی باشد ولی ابتدای فیلم اصلا چنین چیزی حس نمی‌شود و گلنسای یک ربع اولیه فیلم با گلنسای هفتاد دقیقه بعد از آن با یکدیگر همخوانی ندارند.

گلنسا همچنین پیش الوند (همان اسب درساز) که می‌رود زمین تا آسمان شخصیتش عوض می‌شود. این موضوع البته به خودی خود ایراد نیست و مفهومی است که کارگردان می‌خواهد از شخصیت او به بیننده القا کند. اینکه دختری سرکش و یاغی در پیش دوستانش و یا دختری آرام و ساکت در خانواده، پیش الوند به دختری سرخوش تبدیل می‌شود؛؛ یک پیام درباره روحیات این کاراکتر است اما متاسفانه رابطه شکل گرفته بین الوند و گلنسا مثل گزینه‌های همتای خود در سینمای جهان از آب در نیامده است. روابط بین اسب و انسان، مسائل پیچیده‌ای دارد که درباره آن مقالات متعددی هم نوشته شده و این رابطه روانشناسی در فیلم روایت شده ولی شکل درستی به خود نگرفته است.

نگار مقدم اما با بازی خیره کننده خود و تلاش‌هایی که برای نقشش می‌کند (تصور می‌کنم او کیلومترها برای این فیلم دویده است!) ستودنی است و می‌تواند تا حد زیادی این حفره‌های درون فیلمنامه را از یادمان ببرد. گلنسایی که او به تصویر می‌کشد، دختری است نوجوان که خشم‌هایش را فرو خورده و در طبقه اجتماعی نسبتا پایینی هم قرار دارد. دختری که بسیاری از دختران ایران امروز هم نسل او هستند و می‌توانند این روحیات عجیب و غریبش را درک کنند؛ ولو اینکه مشکلات ریز و درشتی در پرداخت این روحیه وجود داشته باشد.او به تدریج و با گذشت زمان فیلم تبدیل به ضد قهرمانی می‌شود که بیشتر از آنکه به دل مخاطب بنشیند، روی اعصاب او رژه می‌رود و همین تاثیرگذاری نشان از بازی خوب نگار مقدم دارد. البته فیلم با پیشروی داستان لحظه به لحظه تحلیل می‌رود و در سکانس‌های پایانی کمی اسیر کلیشه می‌شود و آن تاثیرگذاری که از یک فیلم درام-روانشناسانه انتظار داریم را به ما اعطا نمی‌کند.

نکات فنی فیلم اما از جمله فیلمبرداری و طراحی صحنه و… همگی در سطح قابل قبولی هستند. بادکوبه با قاب تصویر غریبه نیست ولی با سینما کمی تا قسمتی ناآشنایی دارد و این ناشی‌گری در برخی جزییات فنی فیلم (مانند کادربندی‌ها) دیده می‌شود اما طوری نیست که به فیلم لطمه وارد کند. او تلاش خودش را کرده و در این تلاش از افرادی کمک گرفته که توانسته‌اند او را پشتیبانی کنند و فیلم اولش را آبرومندانه پیش ببرند.

اما چرا در ابتدای این مطلب به جایگاه اشتباه اکران فیلم اشاره کردم و درساژ را در کنار اثری سینمایی چون «نامی» قرار دادم؟ فیلم درساژ روانه اکران عمومی شده و با توجه به مضمون و نوع روایت فیلم، به نظر می‌رسد اکرانش در گروه هنر و تجربه می‌توانست به مراتب مفیدتر باشد. البته کارگردان و تیم سازنده فیلم با توجه به مضمون روانشناسی-جامعه شناختی خود فیلم را روانه اکران عمومی کردند و شاید بتوان گفت که از این حیث بیننده عمومی هم به فیلم بخت و اقبال نشان خواهد داد؛ این چیزی است که زمان نشان خواهد داد و تصور می‌کنم با قدرت و تبحر مارکتینگ سازنده فیلم بتوان به این اقبال رسید.

فیلم درساژ برخلاف ظاهر اولیه اش فیلم زنانه ای نیست و اگر کاراکتر اصلی آن دختری است در سنین نوجوانی در مقابله با جامعه ایرانی، معنی‌اش این نیست که با فیلمی فمنیستی روبرو هستیم بلکه این فیلم برای تمامی نسل نوجوان و جوان می‌تواند حرفی برای گفتن داشته باشد و برای والدین آنها تلنگری باشد که آنها را ببینند.

درساژ می‌توانست از چیزی که الان هست اثری به مراتب بهتر باشد ولی هم‌اکنون هم توانسته با سوژه نسبتا بدیع خود، جامعه ایران و نوجوانان و اختلافات طبقاتی حاکم در آن را به تصویر بکشد و کاری کند که علی رغم مشکلات ریزی که در بطن فیلم وجود دارد، با اثری قابل قبول مواجه باشیم؛ اثری که با دیگر آثار سینمایی اکران شده امسال تفاوت‌ دارد و در سینمای تکراری ایران حرف‌هایی برای گفتن داشته باشد. حرف‌های درساژ با کمی سکته بیان می‌شود و یا در مواقعی کشدار؛ اما شنیدنی هستند.

لینک کوتاه مطلب:

 ارسال به دوست

نام شما:

ایمیل دوست شما:

ارسال نظر

نظر خود را درباره این مطلب بنویسید ...

گیشه روزنامه

سینما، هنرمندان و ورزشکاران

همه می‌دانند نامزد جوایز انجمن منتقدان فیلم اسپانیا شدهمه می‌دانند نامزد جوایز انجمن منتقدان فیلم اسپانیا شدتاریخ دقیق پخش فصل آخر سریال گیم آف ترونزتاریخ دقیق پخش فصل آخر سریال گیم آف ترونزطعنه و کنایه تند پرویز پرستویی به شایعه قتل خاوری در کاناداطعنه و کنایه تند پرویز پرستویی به شایعه قتل خاوری در کانادااصغر فرهادی از فیلم های بعدی اش میگویداصغر فرهادی از فیلم های بعدی اش میگویدعمر صدا و سیما به زودی پایان می‌یابدعمر صدا و سیما به زودی پایان می‌یابدنگاهی به سریال «حوالی پاییز» ساخته حسین نمازی:یک درام نا تمامنگاهی به سریال «حوالی پاییز» ساخته حسین نمازی:یک درام نا تمامنگاهی به سریال «بانوی عمارت» :درام داعیه روایت تاریخ نداردنگاهی به سریال «بانوی عمارت» :درام داعیه روایت تاریخ نداردفیلم‌هایی که تنور جشواره برلین را داغ کردندفیلم‌هایی که تنور جشواره برلین را داغ کردندسرمایه گذاران بخش خصوصی به دنبال فیلم‌هایی با شوخی‌های سخیف هستندسرمایه گذاران بخش خصوصی به دنبال فیلم‌هایی با شوخی‌های سخیف هستندواکنش کارگردان سریال بانوی عمارت به شباهت این سریال با سریالهای شهرزاد و حریم سلطانواکنش کارگردان سریال بانوی عمارت به شباهت این سریال با سریالهای شهرزاد و حریم سلطانتشابه اوک نیو با بانوی عمارت؟!تشابه اوک نیو با بانوی عمارت؟!انتقاد تند از فیلمهای هزارپا و مارمولک در اختتامیه جشنواره فیلم عمارانتقاد تند از فیلمهای هزارپا و مارمولک در اختتامیه جشنواره فیلم عمارسیروس مقدم :کم لطفی مدیران فرهنگی ،مانع از ساخت سریال پایتخت۶ شدسیروس مقدم :کم لطفی مدیران فرهنگی ،مانع از ساخت سریال پایتخت۶ شدتصاویر جدید هنرمندان و بازیگران مشهور ایرانی در اینستاگرام (236)تصاویر جدید هنرمندان و بازیگران مشهور ایرانی در اینستاگرام (236)همه افراد مشهوری که فیلمهای خصوصی شان لو رفت /از زهرا امیر ابراهیمی تا عبدالرضا هلالیهمه افراد مشهوری که فیلمهای خصوصی شان لو رفت /از زهرا امیر ابراهیمی تا عبدالرضا هلالیبیوگرافی شیدا یوسفی + عکسبیوگرافی شیدا یوسفی + عکساصغر فرهادی پیشنهاد داوری در سی و هفتمین جشنواره فجر را رد کرداصغر فرهادی پیشنهاد داوری در سی و هفتمین جشنواره فجر را رد کردبرترین برنامه های صدا و سیما اعلام شد/ «برنده باش» پربیننده ترین مسابقه تلویزیونبرترین برنامه های صدا و سیما اعلام شد/ «برنده باش» پربیننده ترین مسابقه تلویزیونانتقاد مسعود ده نمکی از برد ۵ بر صفر ایران مقابل یمنانتقاد مسعود ده نمکی از برد ۵ بر صفر ایران مقابل یمندرخواست یک شاعر از پرویز پرستویی + عکسدرخواست یک شاعر از پرویز پرستویی + عکسبیوگرافی مانی رحمانی بازیگر نقش جواد در سریال بچه مهندس + عکسبیوگرافی مانی رحمانی بازیگر نقش جواد در سریال بچه مهندس + عکس۵ سال زندان در انتظار «کوین اسپیسی»۵ سال زندان در انتظار «کوین اسپیسی»جدول زمان‌ بندی جشنواره فیلم فجر مشخص شدجدول زمان‌ بندی جشنواره فیلم فجر مشخص شدواکنش جالب احمدی نژاد پس از تماشای مارموز:چرا این کارها به ذهن خودم نرسید!واکنش جالب احمدی نژاد پس از تماشای مارموز:چرا این کارها به ذهن خودم نرسید!واکنش فائزه هاشمی به فیلم مارموز/ در سیاست مردم همیشه قربانی‌اندواکنش فائزه هاشمی به فیلم مارموز/ در سیاست مردم همیشه قربانی‌اند
کنسرت علی زندوکیلی در مشهد لغو شدکنسرت علی زندوکیلی در مشهد لغو شدکنسرتی برای بهنام تمدید شدکنسرتی برای بهنام تمدید شداجرای مشترک برادران خسروی و شهاب رمضان برای بهنام صفویاجرای مشترک برادران خسروی و شهاب رمضان برای بهنام صفویبیوگرافی رها اعتمادی + ماجرای ازدواج با گوگوشبیوگرافی رها اعتمادی + ماجرای ازدواج با گوگوشعلی قمصری ممنوع الکار شدعلی قمصری ممنوع الکار شدگروه موسیقی تکسیم ترکیه وارد تهران شدگروه موسیقی تکسیم ترکیه وارد تهران شدمحمدرضا شجریان فراتر از موسیقیمحمدرضا شجریان فراتر از موسیقیشکایت شهیار قنبری از اشکان خطیبیشکایت شهیار قنبری از اشکان خطیبیجزییاتی تازه از وضعیت بهنام صفوی در بیمارستانجزییاتی تازه از وضعیت بهنام صفوی در بیمارستانمهدی یراحی: تصمیم وزارت ارشاد را می‌پذیرممهدی یراحی: تصمیم وزارت ارشاد را می‌پذیرمماجرای راه ندادن شفیعی کدکنی به دانشگاه چه بود؟ماجرای راه ندادن شفیعی کدکنی به دانشگاه چه بود؟مهدی یراحی ممنوع الکار شدمهدی یراحی ممنوع الکار شدحال و روز سلنا گومز پس از ترک مرکز درمانی بخاطر افسردگی! + عکسحال و روز سلنا گومز پس از ترک مرکز درمانی بخاطر افسردگی! + عکسبهنام صفوی در سی سی یو بستری شدبهنام صفوی در سی سی یو بستری شدامیر مقاره کچل کرد! + عکسامیر مقاره کچل کرد! + عکسچهره‌هایی که زندگی مردم را ویران کردندچهره‌هایی که زندگی مردم را ویران کردندمجید خراط‌ها به یک بیماری نادر مبتلا شده استمجید خراط‌ها به یک بیماری نادر مبتلا شده استویکتوریا بکام کانال یوتیوب خود را راه اندازی می کندویکتوریا بکام کانال یوتیوب خود را راه اندازی می کندازدواج ملکه زیبایی روسی با پادشاه مسلمانازدواج ملکه زیبایی روسی با پادشاه مسلمانآشتی مراد  بز و همسرش آصلی انورآشتی مراد بز و همسرش آصلی انورانتقادات کاربران شبکه های اجتماعی به انتشار عکس اوزجان دنیز و فحریه اوجنانتقادات کاربران شبکه های اجتماعی به انتشار عکس اوزجان دنیز و فحریه اوجنافراد مشهوری که معلم بودن، قسمت دومافراد مشهوری که معلم بودن، قسمت دومافراد مشهوری که معلم بودند، بخش اولافراد مشهوری که معلم بودند، بخش اولبیوگرافی فاطمه دانش پژوه همسر احمد خمینی + عکسبیوگرافی فاطمه دانش پژوه همسر احمد خمینی + عکسصحبت های مونیکا بلوچی درباره زندگی شخص اشصحبت های مونیکا بلوچی درباره زندگی شخص اش
وقتی که مجری شدن حساب و کتاب ندارد/جهان پهلوان علی آقا انصاریانوقتی که مجری شدن حساب و کتاب ندارد/جهان پهلوان علی آقا انصاریانعلی انصاریان مجری تلویزیون شدعلی انصاریان مجری تلویزیون شدواکنش خداداد عزیزی به ماجرای جکی چانواکنش خداداد عزیزی به ماجرای جکی چانکلاهبرداری یک دختر از ستاره‌های فوتبال/ یکی را صدمیلیون تیغ زد، یکی را بیشتر!کلاهبرداری یک دختر از ستاره‌های فوتبال/ یکی را صدمیلیون تیغ زد، یکی را بیشتر!ایرج دانایی‌فرد، اولین گلزن ایران در جام جهانی درگذشتایرج دانایی‌فرد، اولین گلزن ایران در جام جهانی درگذشتبیوگرافی سجاد غریبی هالک ایرانی + عکسبیوگرافی سجاد غریبی هالک ایرانی + عکسبیوگرافی مارتین فورد ترسناکترین مرد دنیا + عکسبیوگرافی مارتین فورد ترسناکترین مرد دنیا + عکسبیوگرافی امیر قلعه نویی + عکسبیوگرافی امیر قلعه نویی + عکسبیوگرافی رایان تفضلی + عکسبیوگرافی رایان تفضلی + عکسمائده برهانی؛ دختر ایرانی که در ترکیه می‌تازدمائده برهانی؛ دختر ایرانی که در ترکیه می‌تازدقتل ایمان رحیم پور قهرمان جهان پرورش اندام به ضرب گلوله + عکسقتل ایمان رحیم پور قهرمان جهان پرورش اندام به ضرب گلوله + عکسخداداد عزیزی هم بازیگر شد + عکسخداداد عزیزی هم بازیگر شد + عکسبیوگرافی گلاره ناظمی موفق ترین داور زن ایرانی + عکسبیوگرافی گلاره ناظمی موفق ترین داور زن ایرانی + عکسابعاد تازه از ماجرای تجاوز کریس رونالدو به مهماندار هتل در لاس وگاسابعاد تازه از ماجرای تجاوز کریس رونالدو به مهماندار هتل در لاس وگاسعلی دایی؛ قربانی بزرگ خیرخواهیعلی دایی؛ قربانی بزرگ خیرخواهیعلی دایی دادگاهی شد! + عکسعلی دایی دادگاهی شد! + عکسکریس رونالدو با دختر یک قاچاقچی کوکائین نامزد کرده!کریس رونالدو با دختر یک قاچاقچی کوکائین نامزد کرده!ماجرای ازدواج ساموئل بازیکن اسبق استقلال با هلیا سهیمیماجرای ازدواج ساموئل بازیکن اسبق استقلال با هلیا سهیمیماجرای تجاوز «کریستیانو رونالدو» به مهماندار هتلی در لاس‌ وگاس چیست؟ماجرای تجاوز «کریستیانو رونالدو» به مهماندار هتلی در لاس‌ وگاس چیست؟دل و قلوه دادن جواد کاظمیان و مونیکا بلوچی و خواستگاری علی انصاریان از مونیکا در اینستاگرام! + عکسدل و قلوه دادن جواد کاظمیان و مونیکا بلوچی و خواستگاری علی انصاریان از مونیکا در اینستاگرام! + عکسشکایت نمایندگان اهل سنت از شایان مصلح بازیکن پرسپولیسشکایت نمایندگان اهل سنت از شایان مصلح بازیکن پرسپولیسبیوگرافی و عکس های سارا مصطفی نژاد بانوی بدنساز مشهور ایرانیبیوگرافی و عکس های سارا مصطفی نژاد بانوی بدنساز مشهور ایرانیبیوگرافی، مصاحبه و عکس های “شیرین نوبهاری” بانوی بدنساز ایرانیبیوگرافی، مصاحبه و عکس های “شیرین نوبهاری” بانوی بدنساز ایرانیبیوگرافی، مصاحبه و عکس های “صدف خادم” بانوی بوکسور ایرانبیوگرافی، مصاحبه و عکس های “صدف خادم” بانوی بوکسور ایرانبیوگرافی و عکس های امیر عابدزادهبیوگرافی و عکس های امیر عابدزاده