Friday, 18 January 2019|جمعه، 28 دي، 1397|اللهم صل علی محمد وآل محمد وعجل فرجهم|افراد آنلاین: 47 نفر

مروری بر گذشته

سرمایه گذاران بخش خصوصی به دنبال فیلم‌هایی با شوخی‌های سخیف هستند
سرمایه گذاران بخش خصوصی به دنبال فیلم‌هایی با شوخی‌های سخیف هستند
عناوین روزنامه های سه شنبه 25 دی 1397
عناوین روزنامه های سه شنبه 25 دی 1397
طعنه و کنایه تند پرویز پرستویی به شایعه قتل خاوری در کانادا
طعنه و کنایه تند پرویز پرستویی به شایعه قتل خاوری در کانادا
گزارش علت فوت آیت الله هاشمی روی میز روحانی
گزارش علت فوت آیت الله هاشمی روی میز روحانی
قیمت جدید محصولات سایپا و پارس خودرو در دی‌ماه 97 اعلام شد
قیمت جدید محصولات سایپا و پارس خودرو در دی‌ماه 97 اعلام شد
تشابه اوک نیو با بانوی عمارت؟!
تشابه اوک نیو با بانوی عمارت؟!
جام ملت های آسیا/ایران 2- ویتنام صفر
جام ملت های آسیا/ایران 2- ویتنام صفر
عناوین روزنامه های ورزشی سه شنبه 18 دی 1397
عناوین روزنامه های ورزشی سه شنبه 18 دی 1397
عناوین روزنامه های دوشنبه 24 دی 1397
عناوین روزنامه های دوشنبه 24 دی 1397
با کیف های مد سال جدید آشنا شوید
با کیف های مد سال جدید آشنا شوید
واکنش جالب احمدی نژاد پس از تماشای مارموز:چرا این کارها به ذهن خودم نرسید!
واکنش جالب احمدی نژاد پس از تماشای مارموز:چرا این کارها به ذهن خودم نرسید!
سنگربان عراق: ایران را شکست می‌دهیم
سنگربان عراق: ایران را شکست می‌دهیم
شرایط پیش فروش محصولات ایران خودرو در دی 1397 اعلام شد
شرایط پیش فروش محصولات ایران خودرو در دی 1397 اعلام شد
مرگ مادر و فرزند در آتش سوزی
مرگ مادر و فرزند در آتش سوزی
عناوین روزنامه های ورزشی شنبه 22 دی 1397
عناوین روزنامه های ورزشی شنبه 22 دی 1397
ساحلی با شن های پاپ کورنی + عکس
ساحلی با شن های پاپ کورنی + عکس
گروه موسیقی تکسیم ترکیه وارد تهران شد
گروه موسیقی تکسیم ترکیه وارد تهران شد
بر اساس گروه خونی چه غذاهایی بخوریم؟
بر اساس گروه خونی چه غذاهایی بخوریم؟
تخم مرغی که رکورد کایلی جنر در اینستاگرام را شکست!
تخم مرغی که رکورد کایلی جنر در اینستاگرام را شکست!
فال امروز سه شنبه 18 دی 1397
فال امروز سه شنبه 18 دی 1397

چله تابستان (جشن تموز) چه روزی است؟

تاریخ انتشار: چهارشنبه، 10 مرداد، 1397 فرهنگ و هنر ، مناسبت های ایرانی و خارجی
+ A -

تموز در تقویم کهن ایرانی گرم ترین ماه سال است. در گذشته چله تموز حدودا از اول تیر ماه شروع می‌شده و تا دهم مرداد ماه ادامه می‌یافته است.

جشن تموز (چله تابستان) چه روزی است؟

10 مرداد، یکی از گرمترین روزهای سال برای ما ایرانیان معنا و مفهوم خاصی دارد. جشن چله تابستان، جشن نوروز بل، جشن نیلوفر، چله تموز، زیارتگاه نارکی، تمامی این اسامی حکایت از یک جشن بزرگ در میانه های فصل تابستان در ایران باستان را دارند.

 تموز در تقویم کهن ایرانی گرم ترین ماه سال است. «چله بزرگ» یکی از جشن‌های ایرانی بوده که امروزه فراموش شده‌است اما در جنوب خراسان طولانی ترین روز سال را هنوز هم گرامی می‌دارند اما نه با آن اهمیتی که برای شب چله زمستان یا یلدا قائل هستند. چهل یا چله تموز حدودا از اول تیر ماه شروع می‌شده و تا دهم مرداد ماه ادامه می‌یافته. معمولا شروع این چهل روز با طولانی ترین روز سال آغاز می‌شود.

مراسم‌های مربوط به چله تابستان

به طور کلی بیشتر جشن هایی که در تابستان برگزار می شود مربوط به آب، آبیاری، گیاهان، سر سبزی و... بوده است از این رو تموز و گرما نیز از این کلییت مستثنی نبوده و با آب، آبادی و سر سبزی در بلندترین روزهای سال که اجازه می‌دهد انسان در برابر گرما و خشکی مقاومت کند و بیشترین کوشش را برای آبادانی زمین، داشته باشد، در ارتباط است.

پس از یورش تازیان به ایران‌زمین جشن‌ها و آیین‌های ایرانی رفته رفته به فراموشی سپرده می‌شد اما مردم به دلیل علاقه زیادی که به آیین‌های خود داشتند در هر گوشه از ایران زمین به شکلی و در تاریخی متفاوت (تاریخ شمسی و برخی زرتشتی و شاهنشاهی) در گاهشمار (تقویم)های مختلف و در دوران شاهان متفاوت برگزار می‌کردند تا بتوانند این سنت‌ها را پاسداری کنند.

این آیین که چله تابستان هم به آن می‌گویند پس از اسلام در زمان دیلمیان که خود را وارث حکومت‌هایی مانند اشکانیان و ساسانیان و هخامنشیان می‌دانستند رونق گرفت و به نام نوروز بل میان مردم رواج پیدا کرد. زمان این اقدام مبدا جدید سال‌شماری دیلمی شد که این مبدا دقیقا برابر است با روز دوشنبه هرمزد روز اولین روز از سال پنج هزار و ۴۵۴ باستانی یزدگردی قدیم و ۷۱ هزار و ۸۲ روز پیش از مبدا هجری شمسی است. مراسم آغاز سال جدید نوروز بل به طور متغیر وابسته به محل برگزاری و نحوه قراردادن پنج روز کبیسه بین سیزدهم تا هفدهم مرداد ماه برگزار می‌‌شود.

جشن نوروزبل از قبل از اسلام بوده است. این آیین از دیلمان آغاز شده و تا پای کوه دماوند امتداد دارد و به آن در استان گیلان سال دیلمی می‌گویند و با اختلاف ۱۲ روز در استان مازندران نیز برگزار می‌شود و در آن ناحیه به تحویل سال طبری معروف است. از زمان‌های قدیم معتقد بودند که برافروختن آتش در نوروزبل موجب کاهش برف و سرما در زمستان می‌شود در اجرای این مراسم زیباترین لباس‌های خود را می‌ پوشیدند و پس از برافروختن آتش، سال نو را به یکدیگر تبریک می‌گفتند. در زمان قدیم در این فصل کشاورزان توان پرداخت باج و خراج را داشته و می ‌توانستند با فروش محصول خود زندگی‌شان را سامان دهند و از همین ‌رو سال نوی خود را در این زمان برگزار می‌‌کردند.

در این جشن ۱۰ مرد با کلاه و شولای گالشی به میدان می‌آیند و دورتا دور آتش می‌چرخند و نوازنده‌های محلی موسیقی را با شدت و شور می‌نوازند. خورشید که در حال غروب باشد و زمان روشن کردن آتش فرا می‌رسد و هیزم‌های آغشته به نفت که شعله‌‌ور می‌شوند، مردم به آن نزدیک می‌‌شوند و همه‌ باهم این شعر را می‌خوانند:

گروم گروم گروم بل با صدای پرهیبت سوختن هیزم و برکشیدن شعله

نوروز ما و نوروز بل نوروز ماه و شعله آتش نوروزی

نو سال ببی، سال سوسال تازه باشد و سال روشنائی

نو بدی خؤنه واشو تازه باشد و تازه شود و خانه آباد و با برکت

پس از شعرخوانی همگی سال نو را به هم تبریک می‌گفتند:

گالشان لباس‌های کهنه خود شامل نمد، شولا و دیگر اضافاتی را که نمی‌خواستند برای سال بعد استفاده کنند در آتش می‌سوزاندند و به نوعی هم آتش را وسیله خبررسانی و هم جز مقدسات چهارگانه آفرینش می‌دانستند و در کنار آتش به ستایش اهورامزدا می‌پرداختند و از او برای سال جدید طلب خیر، نیکی و برکت می‌کردند.

جشن چله تابستان در خراسان

خراسان یکی از جاهایی است که جشن چله تموز هنوز در آن کم و بیش وجود دارد. در تقویم محلی بیرجند «چله بزرگ» تابستان از اول تیرماه شروع می‌شود و تا دهم مردادماه ادامه می‌یابد و «چله خرد» تابستان از دهم مرداد شروع و تا سی‌ام این ماه ادامه دارد. در جنوب خراسان از اول تیرماه تا دهم مردادماه را «چله تموز»، از دهم مرداد ماه تا آخر این ماه را «چله خرد»، از اول دی‌ماه تا دهم بهمن ماه را «چله کلو»، از دهم بهمن‌ماه تا آخر این ماه را «چله خرد» می‌گویند.

خراسانی می‌گوید:

نه از شو مو منالم نه که از روز       نه از یلدا گیله درم نه چله تموز

هموقذر فهمیدم دمین ای دنیا     که آسونی د بعد سختی میه هنوز

معنی شعر خراسانی: نه از شب من گله و ناله دارم و نه از روز نه از یلدا و نه از تموز.

لینک کوتاه مطلب:

 ارسال به دوست

نام شما:

ایمیل دوست شما:

ارسال نظر

نظر خود را درباره این مطلب بنویسید ...

گیشه روزنامه

سینما، هنرمندان و ورزشکاران

ضعیف‌ترین قسمت‌های پایانی سریال‌های تلویزیونیضعیف‌ترین قسمت‌های پایانی سریال‌های تلویزیونیچالش جدید عکس ده سال پیش بازیگران | عکس بازیگران ده سال پیشچالش جدید عکس ده سال پیش بازیگران | عکس بازیگران ده سال پیشفیلم سینمایی «موسی(ع)» پروانه ساخت گرفتفیلم سینمایی «موسی(ع)» پروانه ساخت گرفتبزرگداشت ۵ چهره سرشناس سینما در جشنواره فیلم فجربزرگداشت ۵ چهره سرشناس سینما در جشنواره فیلم فجرتصاویر جدید هنرمندان و بازیگران مشهور ایرانی در اینستاگرام (237)تصاویر جدید هنرمندان و بازیگران مشهور ایرانی در اینستاگرام (237)حسین محب اهری درگذشتحسین محب اهری درگذشتهمه می‌دانند نامزد جوایز انجمن منتقدان فیلم اسپانیا شدهمه می‌دانند نامزد جوایز انجمن منتقدان فیلم اسپانیا شدتاریخ دقیق پخش فصل آخر سریال گیم آف ترونزتاریخ دقیق پخش فصل آخر سریال گیم آف ترونزطعنه و کنایه تند پرویز پرستویی به شایعه قتل خاوری در کاناداطعنه و کنایه تند پرویز پرستویی به شایعه قتل خاوری در کانادااصغر فرهادی از فیلم های بعدی اش میگویداصغر فرهادی از فیلم های بعدی اش میگویدعمر صدا و سیما به زودی پایان می‌یابدعمر صدا و سیما به زودی پایان می‌یابدنگاهی به سریال «حوالی پاییز» ساخته حسین نمازی:یک درام نا تمامنگاهی به سریال «حوالی پاییز» ساخته حسین نمازی:یک درام نا تمامنگاهی به سریال «بانوی عمارت» :درام داعیه روایت تاریخ نداردنگاهی به سریال «بانوی عمارت» :درام داعیه روایت تاریخ نداردفیلم‌هایی که تنور جشواره برلین را داغ کردندفیلم‌هایی که تنور جشواره برلین را داغ کردندسرمایه گذاران بخش خصوصی به دنبال فیلم‌هایی با شوخی‌های سخیف هستندسرمایه گذاران بخش خصوصی به دنبال فیلم‌هایی با شوخی‌های سخیف هستندواکنش کارگردان سریال بانوی عمارت به شباهت این سریال با سریالهای شهرزاد و حریم سلطانواکنش کارگردان سریال بانوی عمارت به شباهت این سریال با سریالهای شهرزاد و حریم سلطانتشابه اوک نیو با بانوی عمارت؟!تشابه اوک نیو با بانوی عمارت؟!انتقاد تند از فیلمهای هزارپا و مارمولک در اختتامیه جشنواره فیلم عمارانتقاد تند از فیلمهای هزارپا و مارمولک در اختتامیه جشنواره فیلم عمارسیروس مقدم :کم لطفی مدیران فرهنگی ،مانع از ساخت سریال پایتخت۶ شدسیروس مقدم :کم لطفی مدیران فرهنگی ،مانع از ساخت سریال پایتخت۶ شدتصاویر جدید هنرمندان و بازیگران مشهور ایرانی در اینستاگرام (236)تصاویر جدید هنرمندان و بازیگران مشهور ایرانی در اینستاگرام (236)همه افراد مشهوری که فیلمهای خصوصی شان لو رفت /از زهرا امیر ابراهیمی تا عبدالرضا هلالیهمه افراد مشهوری که فیلمهای خصوصی شان لو رفت /از زهرا امیر ابراهیمی تا عبدالرضا هلالیبیوگرافی شیدا یوسفی + عکسبیوگرافی شیدا یوسفی + عکساصغر فرهادی پیشنهاد داوری در سی و هفتمین جشنواره فجر را رد کرداصغر فرهادی پیشنهاد داوری در سی و هفتمین جشنواره فجر را رد کردبرترین برنامه های صدا و سیما اعلام شد/ «برنده باش» پربیننده ترین مسابقه تلویزیونبرترین برنامه های صدا و سیما اعلام شد/ «برنده باش» پربیننده ترین مسابقه تلویزیونانتقاد مسعود ده نمکی از برد ۵ بر صفر ایران مقابل یمنانتقاد مسعود ده نمکی از برد ۵ بر صفر ایران مقابل یمن
کنسرت علی زندوکیلی در مشهد لغو شدکنسرت علی زندوکیلی در مشهد لغو شدکنسرتی برای بهنام تمدید شدکنسرتی برای بهنام تمدید شداجرای مشترک برادران خسروی و شهاب رمضان برای بهنام صفویاجرای مشترک برادران خسروی و شهاب رمضان برای بهنام صفویبیوگرافی رها اعتمادی + ماجرای ازدواج با گوگوشبیوگرافی رها اعتمادی + ماجرای ازدواج با گوگوشعلی قمصری ممنوع الکار شدعلی قمصری ممنوع الکار شدگروه موسیقی تکسیم ترکیه وارد تهران شدگروه موسیقی تکسیم ترکیه وارد تهران شدمحمدرضا شجریان فراتر از موسیقیمحمدرضا شجریان فراتر از موسیقیشکایت شهیار قنبری از اشکان خطیبیشکایت شهیار قنبری از اشکان خطیبیجزییاتی تازه از وضعیت بهنام صفوی در بیمارستانجزییاتی تازه از وضعیت بهنام صفوی در بیمارستانمهدی یراحی: تصمیم وزارت ارشاد را می‌پذیرممهدی یراحی: تصمیم وزارت ارشاد را می‌پذیرمماجرای راه ندادن شفیعی کدکنی به دانشگاه چه بود؟ماجرای راه ندادن شفیعی کدکنی به دانشگاه چه بود؟مهدی یراحی ممنوع الکار شدمهدی یراحی ممنوع الکار شدحال و روز سلنا گومز پس از ترک مرکز درمانی بخاطر افسردگی! + عکسحال و روز سلنا گومز پس از ترک مرکز درمانی بخاطر افسردگی! + عکسبهنام صفوی در سی سی یو بستری شدبهنام صفوی در سی سی یو بستری شدامیر مقاره کچل کرد! + عکسامیر مقاره کچل کرد! + عکسچهره‌هایی که زندگی مردم را ویران کردندچهره‌هایی که زندگی مردم را ویران کردندمجید خراط‌ها به یک بیماری نادر مبتلا شده استمجید خراط‌ها به یک بیماری نادر مبتلا شده استویکتوریا بکام کانال یوتیوب خود را راه اندازی می کندویکتوریا بکام کانال یوتیوب خود را راه اندازی می کندازدواج ملکه زیبایی روسی با پادشاه مسلمانازدواج ملکه زیبایی روسی با پادشاه مسلمانآشتی مراد  بز و همسرش آصلی انورآشتی مراد بز و همسرش آصلی انورانتقادات کاربران شبکه های اجتماعی به انتشار عکس اوزجان دنیز و فحریه اوجنانتقادات کاربران شبکه های اجتماعی به انتشار عکس اوزجان دنیز و فحریه اوجنافراد مشهوری که معلم بودن، قسمت دومافراد مشهوری که معلم بودن، قسمت دومافراد مشهوری که معلم بودند، بخش اولافراد مشهوری که معلم بودند، بخش اولبیوگرافی فاطمه دانش پژوه همسر احمد خمینی + عکسبیوگرافی فاطمه دانش پژوه همسر احمد خمینی + عکسصحبت های مونیکا بلوچی درباره زندگی شخص اشصحبت های مونیکا بلوچی درباره زندگی شخص اش
وقتی که مجری شدن حساب و کتاب ندارد/جهان پهلوان علی آقا انصاریانوقتی که مجری شدن حساب و کتاب ندارد/جهان پهلوان علی آقا انصاریانعلی انصاریان مجری تلویزیون شدعلی انصاریان مجری تلویزیون شدواکنش خداداد عزیزی به ماجرای جکی چانواکنش خداداد عزیزی به ماجرای جکی چانکلاهبرداری یک دختر از ستاره‌های فوتبال/ یکی را صدمیلیون تیغ زد، یکی را بیشتر!کلاهبرداری یک دختر از ستاره‌های فوتبال/ یکی را صدمیلیون تیغ زد، یکی را بیشتر!ایرج دانایی‌فرد، اولین گلزن ایران در جام جهانی درگذشتایرج دانایی‌فرد، اولین گلزن ایران در جام جهانی درگذشتبیوگرافی سجاد غریبی هالک ایرانی + عکسبیوگرافی سجاد غریبی هالک ایرانی + عکسبیوگرافی مارتین فورد ترسناکترین مرد دنیا + عکسبیوگرافی مارتین فورد ترسناکترین مرد دنیا + عکسبیوگرافی امیر قلعه نویی + عکسبیوگرافی امیر قلعه نویی + عکسبیوگرافی رایان تفضلی + عکسبیوگرافی رایان تفضلی + عکسمائده برهانی؛ دختر ایرانی که در ترکیه می‌تازدمائده برهانی؛ دختر ایرانی که در ترکیه می‌تازدقتل ایمان رحیم پور قهرمان جهان پرورش اندام به ضرب گلوله + عکسقتل ایمان رحیم پور قهرمان جهان پرورش اندام به ضرب گلوله + عکسخداداد عزیزی هم بازیگر شد + عکسخداداد عزیزی هم بازیگر شد + عکسبیوگرافی گلاره ناظمی موفق ترین داور زن ایرانی + عکسبیوگرافی گلاره ناظمی موفق ترین داور زن ایرانی + عکسابعاد تازه از ماجرای تجاوز کریس رونالدو به مهماندار هتل در لاس وگاسابعاد تازه از ماجرای تجاوز کریس رونالدو به مهماندار هتل در لاس وگاسعلی دایی؛ قربانی بزرگ خیرخواهیعلی دایی؛ قربانی بزرگ خیرخواهیعلی دایی دادگاهی شد! + عکسعلی دایی دادگاهی شد! + عکسکریس رونالدو با دختر یک قاچاقچی کوکائین نامزد کرده!کریس رونالدو با دختر یک قاچاقچی کوکائین نامزد کرده!ماجرای ازدواج ساموئل بازیکن اسبق استقلال با هلیا سهیمیماجرای ازدواج ساموئل بازیکن اسبق استقلال با هلیا سهیمیماجرای تجاوز «کریستیانو رونالدو» به مهماندار هتلی در لاس‌ وگاس چیست؟ماجرای تجاوز «کریستیانو رونالدو» به مهماندار هتلی در لاس‌ وگاس چیست؟دل و قلوه دادن جواد کاظمیان و مونیکا بلوچی و خواستگاری علی انصاریان از مونیکا در اینستاگرام! + عکسدل و قلوه دادن جواد کاظمیان و مونیکا بلوچی و خواستگاری علی انصاریان از مونیکا در اینستاگرام! + عکسشکایت نمایندگان اهل سنت از شایان مصلح بازیکن پرسپولیسشکایت نمایندگان اهل سنت از شایان مصلح بازیکن پرسپولیسبیوگرافی و عکس های سارا مصطفی نژاد بانوی بدنساز مشهور ایرانیبیوگرافی و عکس های سارا مصطفی نژاد بانوی بدنساز مشهور ایرانیبیوگرافی، مصاحبه و عکس های “شیرین نوبهاری” بانوی بدنساز ایرانیبیوگرافی، مصاحبه و عکس های “شیرین نوبهاری” بانوی بدنساز ایرانیبیوگرافی، مصاحبه و عکس های “صدف خادم” بانوی بوکسور ایرانبیوگرافی، مصاحبه و عکس های “صدف خادم” بانوی بوکسور ایرانبیوگرافی و عکس های امیر عابدزادهبیوگرافی و عکس های امیر عابدزاده